Feature Story: Sportowi celebryci

GWIAZDY, PIŁKA NOŻNA, POLSKA, ROZRYWKA, SPORT, ŚWIAT, TENIS

Chcąc przyjrzeć się zjawisku celbrities w sporcie wypadłoby najpierw dowiedzieć się skąd wzięło się to określenie, co oznacza, kim jest osoba uznawana za celebrytę i o co tak naprawdę w tym wszystkim chodzi.

fot/espn


Określenie celebrity zaczerpnięte jest z języka angielskiego, a jego pierwotne znaczenie to sława, znakomitość. W języku polskim wyraz ten, pojawiło się niedawno, a jeszcze przed 2009 rokiem, właściwie nie było używany. Podobnie jest z samym zjawiskiem celebrities, które jest stosunkowo młode i bardzo ciężko jest podać jednoznaczną datę w celu jego umiejscowienia.

Z kolei teorie socjologiczne rozwijają się jednocześnie z samym zjawiskiem, do którego możemy podjeść zarówno negatywnie jak i pozytywnie. Jednak powinniśmy mieć świadomość tego, że ma ono coraz istotniejsze znaczenie dla społeczeństwa i kultury. Oba stanowiska pozytywne i negatywne traktują gwiazdy jako znaczący element krajobrazu społecznego i kulturowego.

Pokazując tym samym jak bardzo jest ono związane z powszechnym obecnie konsumpcjonizmem. Zjawisko początkowo uznawane za błahe okazało się niezwykle istotne. Mało tego, uświadomiło nam jakie mechanizmy i prawa rządzą współczesnym społeczeństwem.

Powszechnie przyjęło się, że celebryta to osoba znana z tego, że jest znana. Oprócz tego posiada charyzmę, która daje jej przewagę nad innymi. Choć samo zjawisko jest młode, to tę zależność zauważyli socjologowie już w połowie XX wieku.

Jak chociażby Charles Wright- Mills, który stwierdził, że istnieją w społeczeństwach osoby, których sukces polega na tym, że są widoczne. Tezy te zdają się potwierdzać fenomen współczesnych celebrytów.
Tak szybki rozwój celbrities nastąpił przed wszystkim za sprawą mediów, głównie tabloidowych, ale nie tylko. Początki tabloidów to pierwsza połowa XX wieku, choć zapotrzebowanie na tego rodzaju informacje zauważono już we wcześniejszym stuleciu.

Rozwój klasy robotniczej spowodował wzrost zapotrzebowania na artykuły sensacyjne, plotkarskie, podejmujące tematy tabu. W brukowcach świat został zwyczajnie uproszczony. Jak się okazało kilkadziesiąt lat później środowisko mediów tabloidowych jest idealnym miejscem dla rozwoju celebrities.

Przeciwnicy clebrities uznają zjawisko za patologiczne przede wszystkim ze względu na to ,że propaguje ono i tak już wszechobecny konsumpcjonizm . Oprócz tego chcą zwrócić uwagę na to jaka jest prawdziwa relacja między osiągnięciami celebrytów, a sławą, którą posiadają. Czy jest ona odzwierciedleniem rzeczywistych osiągnięć czy też wynikiem dobrego marketingu i promocji.

Zwracają uwagę na narcyzm i samouwielbienie gwiazd. Według nich celebryci mają zły wpływ na społeczeństwo, powodują zubożenie kultury i jej trywializację. Sprawy ważne takie jak polityka, problemy społeczne schodzą na dalszy plan. Mimo tego media stale ich kreują.

Z kolei zwolennicy podejścia pozytywnego do celebrytów uważają, że nie degradują oni w żaden sposób kultury. Nie widzą nic złego w tym, że gwiazdy są „utowarowione”. Wręcz przeciwnie uważają, że celebryci propagują nowoczesne ideologie takie jak indywidualizm, konsumpcjonizm i kapitalizm. Nakłaniają do kupna usług ,czy towarów a jednocześnie nimi są. Tym samym napędzają mechanizm konsumpcjonizmu, którego są ważnym ogniwem. Według entuzjastów tego poglądu celebryci istnieli dużo wcześniej przed tabloidami.

Tu przywołują artystów z wcześniejszych wieków, którzy w swoich czasach byli podziwiani. Według nich celebryta jest synonimem osoby która z przeciętnego człowieka może stać się kimś ważnym.

Jak zjawisko celbrities odnosi się do sportu?

Trzeba jasno stwierdzić, że sport przeszedł wielką transformację od czasu pierwszych nowożytnych igrzysk olimpijskich i to właściwie w każdym aspekcie.

Jak wcześniej wspomniałam za wykreowanie zjawiska celebrities odpowiedzialne są przede wszystkim media. Sport jest z kolei wykorzystywany przez środki masowego przekazu, jako ważny element marketingu i sponsoringu. Dzięki temu dotarł do szerokiej rzeszy odbiorców. Sportowa rywalizacja jak i zawodnicy są świetnym produktem, doskonale wykreowany przez media.

To z kolei przyciąga sponsorów, dla których najcenniejsi są zawodnicy- gwiazdy czyli zwycięzcy, rekordziści. Jest to jednoznaczne z funkcjonowaniem celebrytów wśród sportowców. Nie ważne, że dyscyplina, którą uprawia dany zawodnik nie ma nic wspólnego z produktem, wystarczy, że promuje go gwiazda co jest utożsamiane z sukcesem. Oprócz tego współcześni sportowcy są idolami mas, przyciągają. Media, sponsorzy i zawodnicy tworzą wielki spektakl sportowy- widowisko.

Z pozoru wydawać by się mogło, że sport jest naturalnym środowiskiem herosów i gladiatorów znanych tylko i wyłącznie z osiągnięć. Jednak czasy takiej rzeczywistości już dawno minęły, a sport ma wielką zdolność do kreowania gwiazd i promuje tych, którzy decydują się na lansowanie samych siebie. Niekoniecznie przez osiągnięcia, ale na sposób charakterystyczny dla celebrytów. Stąd coraz częściej sportowcy muszą stawać się osobami medialnymi, brać udział w sesjach zdjęciowych, programach TV itp. Wystarczy spojrzeć na tenisistkę Annę Kurnikovą, która pomimo tego, że sukcesów w swojej dyscyplinie nie odnosiła, to jako postać cały czas była na topie.

To pokazuje, że nie każda gwiazda jest mistrzem. Prawdą jest, że tylko sukces gwarantuje sławę, a ta pieniądze. Jednak jak możemy zauważyć nie trzeba być herosem żeby stać się celebrytą. Dlatego coraz częściej na pierwszych stronach gazet widzimy sportowców, nie jako zwycięzców poszczególnych zawodów ale np.: jako bohaterów skandali. Mam tutaj na myśli chociażby słynne zdrady Tiger’a Woods’a. Wydaje mi się, że z drugiej strony mimo wszystko w oczach kibiców, mediów, sponsorów najbardziej zyskują Ci, którzy potrafią połączyć obie te rzeczy: być celebrytą w dobrym znaczeniu tego słowa i odnosić sukcesy na arenie sportowej.

Celebryci w sporcie mogą być postaciami zarówno pozytywnymi jak i negatywnymi. Natomiast obecność zjawiska celbrities w sporcie jest jednym z dowodów na to, że czasami widowiska sportowe, czy sami sportowcy nie są najważniejsi- schodzą na dalszy plan. Ważniejsze jest wszystko inne dookoła. Jest to poniekąd przejaw komercjalizacji. Pozostaje tylko kwestia tego w jakim stopniu sport i sportowcy dadzą się zdominować przez inne czynniki.

Jolanta Temporale

Źródła:
1. Czyczuk J., Wszystko jest na sprzedaż, czyli chwilę o komercjalizacji sportu, http://www.sportmarketing.pl/publicystyka/26,wszystko-jest-na-sprzedaz-czyli-chwile-o-komercjalizacji-sportu
2. Datko M., Media, gwiazdy i zagrożenia w marketingu sportowym, http://www.sponsoring.pl/publikacje.php?raport=19
3. Godzic W., Od gwiazd filmowych poprzez celebrities do celetoidów, [w:] „Znani z tego, że są znani. Celebryci w kulturze tabloidów”, Warszawa 2007, s. 33-53
4. Godzic W., Jasne i ciemne strony tabloidów. Szybciej krócej głośniej, http://www.polityka.pl/spoleczenstwo/niezbednikinteligenta/150514,1,jasne-i-ciemne-strony-tabloidow.read – informacje dotyczące charakterystyki tabloidów, tego na jakich zasadach działają
5. Janiszewski B., Celebryci i gladiatorzy, http://www.newsweek.pl/wydania/1284/celebryci-i-gladiatorzy,77060,1,1
6. Ogonowska A., Sport w telewizji, „Konspekt”, 2005, nr 4
7. Poradnia językowa wyd. PWN, [on-line] dostępny w Internecie: http://poradnia.pwn.pl/lista.php?id=10049
8. Siuda P., Socjologiczna interpretacja zjawiska celbrities, „Czasopismo Naukowe Kultura i Historia”,
9. Statystyki wyszukiwarki Google, słowa: celebryta, celebryci, celebryt, [on-line] dostępny w Internecie: http://www.google.com/insights/search/#q=celebryta%2Ccelebryci%2Ccelebryt&geo=PL&date=6%2F2006%2047m&cmpt=q
10. Szczepańczyk D., Tabloidyzacja mediów, czyli dziennikarstwo na opak, http://e-lekcje.org/nie-tedy-droga/tabloidyzacja-mediow.html

Powiązane wpisy


Drogi czytelniku, nasza strona internetowa korzysta z plików cookies
Więcej informacji na ten temat znajdziesz tutaj.

Prawa autorskie © 2010-2014 NEWSFix Magazine.
Wszelkie prawa zastrzeżone.

Powrót do góry